O lema da viaxe apostólica do Papa León XIV a España vén do Evanxeo de Xoán (4, 35). Contexto bíblico, versículo e por que a CEE o escolleu.
O lema oficial da viaxe apostólica do Papa León XIV a España (6-12 xuño 2026) vén dun versículo do Evanxeo de san Xoán.
«¿No decís vosotros: "Cuatro meses más y llega la siega"? Pues bien, yo os digo: Alzad la mirada y contemplad los campos, que ya están dorados para la siega.»
Onde: Jesús y la samaritana en el pozo de Sicar (Samaria)
Jesús, camino de Galilea, pasa por Samaria y se detiene junto al pozo de Jacob, cerca del pueblo de Sicar. Cansado del viaje, se sienta al borde del pozo alrededor del mediodía. Una mujer samaritana llega a sacar agua y se entabla un diálogo profundo sobre el agua viva, la verdadera adoración y la identidad mesiánica de Jesús. Cuando la mujer vuelve al pueblo para anunciar lo que ha vivido, los discípulos regresan con comida. Es entonces, viendo a los samaritanos acercarse en grupo hacia Jesús, cuando Él pronuncia las palabras: «Alzad la mirada y contemplad los campos, que ya están dorados para la siega» (Jn 4, 35).
La frase usa una imagen agrícola familiar para los oyentes del siglo I: cuatro meses separan la siembra de la siega. Pero Jesús invierte el tiempo ordinario al ver a los samaritanos acercarse: la mies —la humanidad lista para recibir el Evangelio— ya está madura, aunque parezca demasiado pronto.
No es sólo una observación agrícola. Es una llamada a los discípulos —y a la Iglesia en cada época— a no posponer la misión, a no mirarse los pies, a reconocer que la humanidad entera está esperando el encuentro con Cristo. "Alzar la mirada" significa salir de uno mismo, del pesimismo, del "aún no es el momento", y entrar en la urgencia evangelizadora.
Griego koiné
Ἐπάρατε τοὺς ὀφθαλμοὺς ὑμῶν
«οὐχ ὑμεῖς λέγετε ὅτι Ἔτι τετράμηνός ἐστιν καὶ ὁ θερισμὸς ἔρχεται; ἰδοὺ λέγω ὑμῖν, ἐπάρατε τοὺς ὀφθαλμοὺς ὑμῶν καὶ θεάσασθε τὰς χώρας ὅτι λευκαί εἰσιν πρὸς θερισμόν.»
Novum Testamentum Graece (Nestle-Aland 28 ed.)
Latín (Vulgata)
Levate oculos vestros
«Nonne vos dicitis: "Adhuc quattuor menses sunt et messis venit"? Ecce dico vobis: Levate oculos vestros et videte regiones, quia albae sunt iam ad messem.»
Vulgata Clementina (Vg)
España atravesa un proceso acelerado de descristianización. "Erguei os ollos" convida os católicos españois —e a sociedade no seu conxunto— a non reducirse á resignación ou á apatía, senón a recoñecer os signos da esperanza e a madurez da misión evanxelizadora mesmo nun ambiente percibido como hostil.
O lema conecta co maxisterio do Papa León XIV: mirar máis aló do curto prazo económico, tecnolóxico e político para atender ás necesidades reais das persoas. "Erguer a mirada" é o xesto que a cuestión social de hoxe esixe ante a intelixencia artificial, as migracións e a desigualdade.
O pasaxe desenvólvese en Samaria, fóra de Xudea, cunha muller —estranxeira— como primeira misioneira do seu pobo. A viaxe de León XIV inclúe Canarias pola súa condición de porta migratoria atlántica: o eco samaritano do paso adquire así unha forza pastoral moi concreta.
A frase é breve, fácil de lembrar e pode entenderse tanto en clave de oración persoal ("ergue os ollos, pide con esperanza") como comunitaria (ollar xuntos a sementeira). A súa propia sinxeleza faina traducible a 9 linguas sen perder forza.
A diferenza de lemas máis abstractos, "Erguei os ollos" xera unha imaxe inmediata —erguer a mirada— que funciona como signo visual en carteis, logos e audiovisuais. A Conferencia Episcopal Española adoptou esta imaxe como signo gráfico da viaxe.
Español
«Alzad la mirada»
«¿No decís vosotros: "Cuatro meses más y llega la siega"? Pues bien, yo os digo: Alzad la mirada y contemplad los campos, que ya están dorados para la siega.»
English
«Lift up your eyes»
«Do you not say, "Four months more and then the harvest"? I tell you, open your eyes and look at the fields! They are ripe for harvest.»
Italiano
«Alzate gli occhi»
«Non dite voi: "Ancora quattro mesi e poi viene la mietitura"? Ecco, io vi dico: alzate i vostri occhi e guardate i campi, che già biondeggiano per la mietitura.»
Français
«Levez les yeux»
«Ne dites-vous pas: "Encore quatre mois et viendra la moisson"? Eh bien, je vous dis: Levez les yeux et regardez les champs: ils sont blancs pour la moisson.»
Deutsch
«Erhebt eure Augen»
«Sagt ihr nicht: Noch vier Monate, dann kommt die Ernte? Seht, ich sage euch: Erhebt eure Augen und schaut, die Felder sind weiß, reif zur Ernte.»
Português
«Levantai os olhos»
«Não dizeis vós: "Quatro meses e virá a ceifa"? Pois eu digo-vos: Levantai os vossos olhos e vede como os campos estão brancos para a ceifa.»
Català
«Alceu els ulls»
«No dieu vosaltres: "Encara falten quatre mesos perquè arribi la sega"? Jo us dic: Alceu els ulls i mireu els camps, que ja són rossos a punt per a la sega.»
Galego
«Erguei os ollos»
«Non dicides vós: "Catro meses máis e chega a sega"? Pois eu dígovos: Erguei os ollos e contemplade os campos, que xa están dourados para a sega.»
Euskara
«Jaso begiak»
«Ez duzue esaten: "Oraindik lau hilabete, eta uzta bilduko dugu"? Bada, nik diotsuet: Jaso begiak eta ikus itzazue soroak: horia dira uzta biltzeko.»
Bieito XVI · 2011 · XMX Madrid
«Arraigados e edificados en Cristo, firmes na fe (Col 2,7)»
Bieito XVI · 2010 · Santiago e Barcelona
«Peregrinos na fe / Dedicación da Sagrada Familia»
Xoán Paulo II · 2003 · Madrid
«Canonización de cinco españois»
Xoán Paulo II · 1989 · XMX Santiago de Compostela
«Eu son o Camiño, a Verdade e a Vida (Xn 14,6)»
Xoán Paulo II · 1982 · Primeira visita a España
«Testemuñas de Xesús Cristo, Fillo do Deus vivo»
O lema vén do Evanxeo de Xoán, capítulo 4, versículo 35 (Xn 4,35). É unha frase pronunciada por Xesús aos seus discípulos no pozo de Xacob, en Samaria, durante o encontro coa samaritana. A versión íntegra é: "Erguei os ollos e mirade os campos, que xa branquean para a sega".
É unha chamada á esperanza e á misión evanxelizadora. Convida os españois a recoñecer que, a pesar da descristianización ou do pesimismo cultural, a humanidade está "madura para a sega": preparada para recibir o Evanxeo. O lema empuxa a ollar máis aló do curto prazo, a saír de si mesmo e a abrir os ollos ás necesidades reais do próximo.
Escolleuno a Conferencia Episcopal Española (CEE) en colaboración coas dioceses que acollen a visita (Madrid, Barcelona, Canarias e Tenerife), e foi aprobado pola Secretaría de Estado da Santa Sede antes de ser oficial. É tradición que a conferencia episcopal do país que recibe o Papa propoña o lema.
No Evanxeo de Xoán, capítulo 4, versículo 35. O contexto é o diálogo entre Xesús e a samaritana no pozo de Xacob, preto da cidade de Sicar. Despois de falar coa samaritana, Xesús diríxese aos discípulos e di: "¿Non dicides vós: 'Aínda catro meses e chega a sega'? Pois eu dígovos: erguei os ollos e mirade os campos, que xa branquean para a sega".
En español: "Alzad la mirada". En italiano: "Alzate gli occhi". En francés: "Levez les yeux". En alemán: "Erhebt eure Augen". En portugués: "Levantai os olhos". En catalán: "Alceu els ulls". En galego: "Erguei os ollos". En éuscaro: "Jaso begiak". En latín (Vulgata): "Levate oculos vestros". En grego koiné (orixinal): "Ἐπάρατε τοὺς ὀφθαλμοὺς ὑμῶν".
A XMX Madrid 2011 tivo "Arraigados e edificados en Cristo, firmes na fe" (Col 2,7). A XMX Santiago 1989 tivo "Eu son o Camiño, a Verdade e a Vida" (Xn 14,6). A primeira visita de Xoán Paulo II en 1982 tivo "Testemuñas de Xesús Cristo, Fillo do Deus vivo". Cada lema reflicte o contexto histórico e eclesial do momento.